BARBARA TEKIELI
Brama na wciąż otwarta przechodniom ogłasza, że gościnna i wszystkich w gościnę zaprasza.
Istnieją takie miejsca na Mazowszu, które przypominają klimaty, jakby żywcem wzięte z Pana Tadeusza, a otwarta brama nadal zaprasza zbłąkanych wędrowców i podróżujących w wolnym tempie turystów, dla których ważne są miejsca, gdzie dawna tradycja i kultura, a także staropolska gościnność i cisza znajdują się w cenie pobytu z dala od miejskiego zgiełku. Do atrakcyjnych obiektów rekomendowanych w projekcie Slow Road Mazovia należy Dwór Mościbrody. To jeden z najlepszych przykładów dworu ziemiańskiego z lat 40. XIX w., któremu dawny blask przywrócili obecni właściciele – Małgorzata i Krzysztof Borkowscy.
Oboje od dzieciństwa związani są z pograniczem Mazowsza i Podlasia, pokochali wieś i starają się tą miłością dzielić nie tylko z najbliższymi, ale też kultywować dawne tradycje dworskie, a przy okazji promować region słynący z wielu pięknych miejsc i unikatowej przyrody. Robią to z sukcesami już od blisko 20 lat. Ich Dwór Mościbrody stanowi miejsce wyjątkowe, w którym czas płynie wolniej, a otaczająca przyroda, zmieniająca się wraz z porami roku, sprzyja regeneracji organizmu w najlepszym tego słowa znaczeniu. Czy można sobie wyobrazić coś bardziej wyszukanego niż wypoczynek u wrót Podlasia, w pięknym otoczeniu niczym nieskażonych lasów, pól, kwitnących łąk i stawów rybnych z ponad 100-letnią tradycją…? Dawniej były to tereny dzisiejszej Małopolski. Obecnie posiadłość znajduje się na obszarze Mazowsza, w sercu Polski i Europy.
Dwór Mościbrody usytuowany jest w gminie Wiśniew, na Wschodnim Mazowszu, kulturowo związanym z historycznym Podlasiem. Natrafimy na to gościnne miejsce niespełna 100 km od Warszawy, jadąc w kierunku wschodnim, na skrzyżowaniu ważnych szlaków komunikacyjnych – drogi międzynarodowej nr 2 (E30) oraz krajowej nr 62.
Ogromny atut Dworu Mościbrody stanowią kulinaria. W menu restauracji królują tradycyjne potrawy regionalne z Mazowsza i Podlasia oraz dania staropolskiej sztuki kulinarnej. Wielkim uznaniem cieszą się tutejsze pasztety, wędliny i mięsa pieczone, charakterystyczne dla kuchni dworskiej. Wędliny przygotowywane są we dworze według starych przepisów, w tradycyjnej wędzarni opalanej drewnem olchowym. Szczególne miejsce w menu zajmują ryby z mościbrodzkich stawów rybnych, zwłaszcza oczarowujący wszystkich wykwintny karp królewski. Stawy leżą na terenie Siedlecko-Węgrowskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu, w dolinie rzeki Muchawki, lewego dopływu Liwca, będącej granicą pomiędzy Rezerwatem Przyrody Gołobórz a obszarem Natura 2000.
Menu w usytuowanej w oficynie „Restauracji Dworskiej” zmienia się sezonowo, a posiłki przygotowywane są w myśl zasady zero waste (bez śmieci). Każda pora roku wykorzystuje najlepsze dary Ziemi, a szef kuchni sprosta wymaganiom nawet najbardziej wybrednych smakoszy. Podążając za światowymi trendami, restauracja jest otwarta także na potrzeby wegan, wegetarian, a jeśli zajdzie taka potrzeba, najmłodsi mogą liczyć na pyszne naleśniki z sezonowymi owocami lub ręcznie robione pierogi, bo wybór jest tu naprawdę duży.
Jeżeli ktoś życzy sobie zabrać do domu najlepsze smaki dworskie i wspomnienia dzieciństwa, to może to bez problemu uczynić, ponieważ większość produktów oferuje się również na wynos. Ogromnym powodzeniem cieszą się dworskie wędliny i pasztety, a specjalnie wędzona słonina przypominająca sało należy do rarytasów.
Każdego roku w porze świąt Bożego Narodzenia i Wielkiej Nocy przygotowywane są specjalne pakiety prezentowe z wieloma niezwykłymi specjałami, z których słynie Dwór Mościbrody. Dużym powodzeniem cieszą się słoiczki z żurawiną i paprykarz z karpia, a także nalewka dworska na bazie wiśni. Wielkość i zawartość danej paczki zależy od preferencji klienta oraz jego budżetu. Ceny wahają się w granicach 200–250 zł.
Wszystko, co podaje się gościom, przygotowuje się z najlepszej jakości produktów, które pozyskiwane są od lokalnych producentów, sąsiadujących z dworem rolników i ze stawów rybnych, w których króluje karp. Pani domu, Małgorzata, czuwa nad zmianami w menu, wsłuchując się w głosy gości, bo każdy klient traktowany jest tutaj w sposób wyjątkowy.
Restauracja hołduje zasadzie, że to, co rośnie w polu i przydomowym ogródku, trafia na stół. Dzięki temu, że otoczenie jest nieskażone żadnym przemysłem, wszystkie dania mają najwyższej jakości, zdrowe składniki. Szef kuchni i zarazem dyrektor zarządzający obiektem, pan Adam, od wielu już lat związany z dworem, wie doskonale, że najlepiej trafić do serca klienta przez żołądek.
Serce niejednego smakosza skradł tort bezowy z musem truskawkowym lub wiśniowym, przygotowywany według autorskiego przepisu. Ten mościbrodzki specjał o niezwykłym smaku docenili nie tylko stali bywalcy „Restauracji Dworskiej”, ale też zagraniczni goście, bo beza w połączeniu z delikatnym kremem i musem dopieściła już wiele podniebień. Do moich tutejszych przysmaków należą wątróbka wieprzowa z sosem wiśniowym i grillowanym jabłkiem oraz befsztyk tatarski z leśnymi grzybkami i kiszonym ogórkiem, a jako przystawka deska wędlin dworskich i pasztetów z dworskimi marynatami i leśną żurawiną.
Nie bez powodu Dwór Mościbrody jest członkiem Sieci Dziedzictwa Kulinarnego Mazowsze, a każda wpisana na listę produktów sieci potrawa ma swoich zagorzałych fanów i na pewno zasługuje na spróbowanie. Pierwszoplanową rolę w menu z tej ekskluzywnej listy tradycyjnych produktów pełni przygotowywany na wiele sposobów karp królewski z dworskich stawów. Mamy więc choćby karpia smażonego tradycyjnie, filety z karpia wędzonego – specjalnie pakowane również na wynos, niezmiernie popularne, zwłaszcza w okresie świąt Bożego Narodzenia, a także pasztet z karpia czy rewelacyjną kiełbasę z karpia. Prawdziwy hit stanowi tort z karpia, który zdobył drugie miejsce w jesiennym konkursie organizowanym na zakończenie odłowów, podczas Ogólnopolskich Dożynek Rybackich we Dworze Anna na Lubelszczyźnie. W menu obiadowym pojawiają się sezonowo gulasz z karpia oraz karp zapiekany z warzywami lub grzybami, których nie brakuje w okolicznych lasach.
Miłośnicy tatara czy flaków wołowych na pewno nieraz jeszcze powrócą do Dworu Mościbrody, bo ich niezwykły smak nie ma sobie równych! Smakoszy zachwycą też z pewnością placki ziemniaczane, które podawane są ze świeżymi surówkami przygotowanymi z warzyw z przydomowego ogródka lub wiejską śmietaną.
Pani domu, Małgorzata Borkowska, to jedna z pomysłodawczyń pierwszego szlaku kulinarnego powstałego na Mazowszu – „Mazowiecka Micha Szlachecka” (https://www.facebook.com/michaszlachecka). Stanowi on jedną z ciekawszych propozycji w regionie, promuje niezwykłe miejsca i dania, mające bogatą historię i tradycję. Szlak ten znakomicie wpisuje się w projekt „Szlak Folkloru i Smaków Mazowsza”.
Znana siedlecka restauratorka i zarazem prezes fundacji o tej samej nazwie, Bożena Polak-Stojanova, oraz Małgorzata Borkowska wyznają zasadę, że poza znakomitym i zdrowym jedzeniem, degustacją na łonie natury lokalnych produktów, trzeba delektować się każdą chwilą w otoczeniu przyrody. Ich zdaniem, należy też żyć w zgodzie z samym sobą, smakować życie, czerpiąc z niego to, co najpiękniejsze, co sprawia nam radość i nastraja nas pozytywnie.
Podmioty mijane na szlaku proponują zwiedzanie połączone z warsztatami, degustacjami czy wspólnym przygotowaniem potraw z lokalnych produktów. W większości tych miejsc można zakupić „gościniec z podróży”, a wybór jest trudny, bo oferta na szlaku jest naprawdę bogata.
W poszukiwaniu ciszy i relaksu, a także niezwykłych doznań ze spotkania z przyrodą wybierzmy się na spacer do zabytkowego, ponad 3-hektarowego parku otaczającego Dwór Mościbrody. Od pierwszego wrażenia zakochamy się we wszechobecnej zieleni i to bez względu na porę roku. Tutejszy wiekowy drzewostan w postaci lip, dębów oraz unikatowych dwóch platanów, pamiętających jeszcze czasy dawnych właścicieli, ma niezwykłą moc. Kąpiele leśne, spacery wśród drzew znakomicie wpływają na nasze samopoczucie, dodają pozytywnej energii, uodparniają organizm, wprowadzają nas w dobry nastrój. Obecni właściciele zadbali o to, żeby park wzbogacił się o nowe nasadzenia oraz odpowiednią infrastrukturę, która pozwala zaszyć się z książką wśród zieleni i na chwilę zapomnieć o codziennych problemach.
Miejscem szczególnym jest Wyspa Małgorzaty. Tutaj można całkiem zapomnieć o Bożym świecie, bo ta enklawa zieleni czyni prawdziwe cuda. Na wyspie warto rozpalić ognisko lub spędzić romantyczny wieczór pod gwiazdami. Wczesnym rankiem można przemierzać ścieżki z kijkami, bo to znakomity teren do uprawiania nordic walkingu, a zimową porą idealne miejsce dla miłośników narciarstwa biegowego. To prawdziwy raj dla amatorów aktywnego wypoczynku. Teren jest przystosowany także do przejażdżek rowerowych. W pobliżu przebiegają oznakowane szlaki dla wielbicieli wypraw na jednośladach. Najbliższa okolica jest wyjątkowo urokliwa, a dla miłośników dwóch kółek wręcz wymarzona do wycieczek. Gospodarze dworu często sami dają przykład, wybierając się na przejażdżki rowerem. Na miejscu bez problemu wypożyczymy jednoślady.
Tuż obok zabytkowej piwnicy, która jest w trakcie renowacji, można zrelaksować się wśród drzew w hamakach. W bliskim sąsiedztwie dworu znajduje się też stadnina koni, której właściciele chętnie udostępniają wierzchowce. Istnieje także możliwość zamówienia jazdy konnej z instruktorem.
Na równie magiczne otoczenie natrafimy wieczorową porą w okolicy stawów rybnych. Tutaj w blasku księżyca utuli nas rechot żab i śpiew świerszczy, a latem możemy skorzystać z rowerów wodnych i kajaków lub udać się na romantyczną przejażdżkę łódką. Dla najmłodszych prawdziwą frajdę stanowi piaszczysta plaża i teren przystosowany do brodzenia w wodzie. Obok stoi drewniana chatka rybaka, w której w niedługim czasie będzie można zamieszkać.
Malownicze stawy rybne oraz okoliczne czyste środowisko są miejscem zamieszkania ptaków, niekiedy bardzo rzadkich okazów. Liczne ścieżki spacerowe i wszechobecna cisza działają niezwykle kojąco na wszystkie zmysły i pozwalają naładować akumulatory pozytywną energią. Teren otaczający dwór jest wręcz wymarzony do tego, żeby odpocząć na łonie natury w hamakach lub na leżakach, skorzystać z kajaków, roweru wodnego czy możliwości wędkowania albo wypić poranną kawę na molo. Grupy mogą zamówić specjalne warsztaty kulinarne lub tematyczne, jak np. filcowania wełny czy dekorowania mazurków świątecznych, a nawet interesujący spacer po stawach z przyrodnikiem z Grupy EkoLogicznej Siedlce pt. Bogactwo przyrodnicze stawów w Mościbrodach.
Wspaniała przyroda, niecodzienna atmosfera, tradycyjna gościnność i smaki staropolskiej kuchni stwarzają wiele możliwości dla organizatorów dużych imprez plenerowych dla najbardziej wymagających klientów, a także szkoleń, warsztatów kreatywnych i kulinarnych czy plenerów malarskich i rzeźbiarskich. Poza tym Dwór Mościbrody to idealne miejsce do przygotowania specjalnych weekendów dedykowanych w całości np. kobietom – z masażami, specjalną dietą i niecodziennymi atrakcjami.
Ogromna przestrzeń i profesjonalna organizacja eventów (nawet do tysiąca osób!) zostały wykorzystane m.in. przez organizatorów Święta Indyka, w którym udział brali nie tylko najwięksi producenci w kraju, ale też Karol Okrasa. Zresztą ten słynny polski kucharz i osobowość telewizyjna bywał we Dworze Mościbrody już kilka razy i poza daniami z indyka przygotował także pulpety z karpia! Już 3 lipca 2022 r. planowany jest „Weekend z Panem Karpiem”, a 20 listopada, na koniec sezonu odławiania, kolejna impreza – „Potyczki Karpiowe”. Poza doskonałą zabawą będzie to również okazja do posmakowania najlepszych dań z karpiem w roli głównej. W programie przewidziano liczne degustacje, konkurs kulinarny dla kół gospodyń wiejskich, szkół gastronomicznych oraz dla gości, których pasją jest gotowanie.
Upodobali sobie to miejsce także inni mistrzowie sztuki kulinarnej, a wśród nich Kurt Scheller, Carlos González-Tejera czy Mikołaj Rey. Tutejsze dworskie wędliny docenił też Robert Makłowicz, który w drodze na Podlasie w pięknej scenerii dworskiej przygotował zrazy z indyka z sałatą z przydomowego ogródka.
Do tradycji Dworu Mościbrody należą zabawy sylwestrowe i andrzejkowe oraz bale karnawałowe. Niesłabnącym powodzeniem cieszą się biesiady przy muzyce na żywo, spotkania okolicznościowe i rodzinne. Dbałość gospodarzy o najmniejsze detale i niezwykła atmosfera towarzysząca tym wydarzeniom zapisują się na stałe w rodzinnych kronikach i wspomnieniach.
Coraz popularniejsze są sesje fotograficzne na terenie posesji oraz wesela w klimatyzowanej rustykalnej stodole, przystosowanej aż dla 200 osób. Niezwykłe przeżycie stanowi Noc Kupały z poszukiwaniem kwiatu paproci i puszczaniem wianków na wodzie oraz tańcami przy ognisku. Jedną z największych imprez jest planowany już po raz 10. Ogólnopolski Festiwal Muzyki Tanecznej – Disco Mazovia (15 sierpnia 2022 r.), który ma swoich wiernych fanów z całego kraju. W tym roku gościem specjalnym będzie Zenek Martyniuk.
Tutaj nie ma czasu na nudę, bo goście mogą również skorzystać z lokalnych imprez, jak np. odbywający się w pobliskim Wiśniewie lipcowy Festiwal Kuchni Regionalnej „Z Wiśniowym Smakiem” czy majowy Siedlecki Jarmark św. Stanisława.
W mieście księżnej Aleksandry Ogińskiej magnesem przyciągającym turystów jest jedyny w Polsce obraz El Greca Ekstaza świętego Franciszka, znajdujący się w zbiorach Muzeum Diecezjalnego, oraz oryginalne organy Joachima Wagnera.
Jak podkreślają gospodarze Dworu Mościbrody, to powracający goście są dla nich najlepszym podziękowaniem za starania, które włożyli w stworzenie tego niepowtarzalnego miejsca.
Dwór jest też przyjazny zwierzętom. W trzech obiektach – dworze, oficynie i zabudowaniach folwarcznych – do dyspozycji gości oddano 68 miejsc noclegowych o różnym standardzie. Każdy pokój jest urządzony z dużym smakiem w innym stylu, a wszystkie z nich nawiązują do lokalnej tradycji, bo gospodarze pielęgnują to, co przekazali im poprzedni właściciele i okoliczni mieszkańcy. Od tego roku można zatrzymać się tu także kamperem lub spędzić czas pod namiotem, oczywiście po wcześniejszej rezerwacji miejsca.
Gościnne progi Dworu Mościbrody przyjmują turystów od 15 października 2004 r., bo wtedy wszystko się zaczęło, a na mapie Mazowsza pojawiła się wówczas ta ostoja tradycji i dobrej kuchni…
www.dwormoscibrody.pl
