„O rybach, które zniknęły” | 8+ | Portugalia
Z okolic nadmorskiej miejscowości A-Ver-O-Mar znikają ryby. Gdzie się podziały? I przez kogo zniknęły? Tomás, Rita i André starają się rozwiązać tę zagadkę. Wszyscy cierpią, gdy z morza znikają ryby…
„Wszędzie widzę morze” | 8+ | Włochy
Tatu spędza wakacje u babci na wyspie, a po wakacjach tęskni, wspomina i wszędzie widzi morze. Historia widziana oczami dziewczynki, która potrafi usłyszeć głos morza nawet pośród miejskiego zgiełku. Opowieść, w której osobista i rodzinna pamięć splatają się niczym fale.
„Kapitan Alex” | 6+ | Katalonia
Morze leży bardzo, bardzo daleko od Grajdołków, za daleko, żeby w ogóle myśleć o wyprawie na plażę. Tak przynajmniej twierdzą dorośli – i to od zawsze. Ale czy warto im wierzyć? Co tak naprawdę sprawia, że jakieś miejsce jest dalekie lub bliskie?
O rybach, które zniknęły
Tekst: Maria João Freitas
Przekład: Jakub Jankowski
Ilustracje: Marianna Rio
6+
Tomás ma dziesięć lat i jedno wie na pewno: kiedy dorośnie, chce być dzieckiem. Bo dorośli bardzo źle obchodzą się z morzem. To przez nich z morza znikają ryby, a cierpią z tego powodu
wszyscy mieszkańcy miasteczka A-Ver-O-Mar, które jest malutką kropeczką na mapie i jednocześnie światem pełnym domów, ludzi i kotów, do niedawna – także ryb.
O rybach, które zniknęły Marii João Freitas to przepiękna ilustrowana opowieść o tym, że jesteśmy połączeni – my, ludzie i natura – a troska o środowisko jest tym, co łączy pokolenia, bo jeszcze mamy szansę odzyskać to, co stracone.
W Portugalii książka O rybach, które zniknęły jest włączona do narodowego programu czytania. Była także prezentowana na wystawie „The BRAW Amazing Bookshelf Sustainability: 17 Goals for a Better Future” jako jedna ze 150 najlepszych książek dla dzieci poruszających temat zrównoważonego rozwoju na targach książki dziecięcej w Bolonii w 2025 roku.
„Morszczuk poszukiwany”.
„Łosoś uciekł z morza”.
„Zaginął leszcz morski”.
Wiele takich plakatów można zobaczyć przyklejonych do drzew w A-Ver-O-Mar. Wygląda na to, że są ryby, których dawno w morzu nie widziano… Gdzie się podziały? Tomás, Rita i André starają się rozwiązać tę zagadkę. Może odpowiedź zna dziadek Tomása, który był kapitanem i prawdziwym wilkiem morskim albo wujek Rity, który jest rybakiem? A może ojciec André, szef kuchni w restauracji Neptun? Wszyscy cierpią, gdy z morza znikają ryby.
Kiedyś zauważyliśmy, że na morzu było mniej statków. A następnego dnia jeszcze mniej. Wujek Rity jest rybakiem i wyjaśnił nam, że coraz trudniej spotkać ryby blisko wybrzeża. Zdaje się, że one po prostu zniknęły. A dorośli nigdy nie potraFią dobrze wyjaśnić, co dzieje się z tym, co znika. Dlaczego w morzu jest coraz mniej ryb? Co sprawiło, że ryby uciekły z wody? I gdzie? Przecież nie mają nóg ani skrzydeł! Rita, André i ja wpadliśmy na pomysł, żeby porozwieszać własnoręcznie zrobione plakaty zaginionych ryb. Książka Marii João Freitas jest wciągającą i poruszającą opowieścią przygodową z ekologicznym przesłaniem, a także `ilozo`iczną przypowieścią o przyjaźni, tradycji, szacunku do morza i historii. Jest w niej także rzetelna wiedza na temat ryb, rybołówstwa i ochrony obszarów morskich – pojawiają się w tej historii razem z wiatrem od morza i zapachem sardynek. Dobrze, że w A-Ver-O-Mar mieszka Kapitan, który wie o morzu wszystko. Młodzi bohaterowie pytają, on odpowiada, a czytelnik – niezależnie od wieku – odkłada książkę z zupełnie innym spojrzeniem na to, co ląduje na jego talerzu.
Na końcu książki znajdują się strony z faktami dotyczącymi o nadmiernych połowów, gatunków zagrożonych, certy`ikacie MSC oraz siedmioma przykazaniami odpowiedzialnego konsumenta. Napisane tym samym lekkim, bezpośrednim tonem co reszta książki. Geometryczne, pełne głębokiego błękitu i ciepłej czerwieni ilustracje Mariany Rio nadają miasteczku charakter miejsca prawdziwego i baśniowego jednocześnie. Idealnie oddają nastrój historii. Książka wydana w projekcie A to ci historie! Wydanie książki zostało do`inansowane ze środków Unii Europejskiej w ramach programu „Kreatywna Europa”. Do`inansowano ze środków Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego.
Partnerami projektu są:
Wydanie książki zostało do`inansowane przez Directorate- General for Books, Archives and Libraries / Portugal
O AUTORKACH:
Maria João Freitas mieszka w Lizbonie. Jako dziecko marzyła o dziennikarstwie, w szkole zakochała się w `ilozo`ii, przez lata pisała dla agencji reklamowych i gazet. W końcu zaczęła pisać dla dzieci. O rybach, które zniknęły to jej historia o tym, że pytania dziecka bywają celniejsze niż odpowiedzi dorosłych. Mariana Rio mieszka w Porto i od lat tworzy ilustracje dla wydawnictw na całym świecie. Jej prace pokazywano na Targach Książki w Bolonii, była nominowana do nagrody ALMA 2024. Rysować lubiła odkąd pamięta — i nie przestała.
Jakub Jankowski — iberysta, tłumacz z portugalskiego, hiszpańskiego i angielskiego, wykładowca Uniwersytetu Warszawskiego. Między przekładami jeździ na rowerze, chodzi po Puszczy Kampinoskiej i spaceruje z psem Bekonem.
